Jakie są różnice w plonach między różnymi odmianami?

[Czerwony]

Od jakiegoś czasu czytam o różnicach w plonach między różnymi odmianami konopi indyjskich i widzę, że temat jest dużo bardziej złożony, niż myślałem. Zastanawia mnie przede wszystkim, czy te różnice wynikają głównie z genetyki, czy raczej z warunków uprawy. Spotkałam się z informacjami, że niektóre odmiany są w stanie wytworzyć znacznie większą masę kwiatostanów, podczas gdy inne koncentrują się bardziej na jakości surowca. Jak to właściwie wygląda w praktyce?

[Student]

Genetyka jest punktem wyjścia i w dużej mierze determinuje potencjał plonowania. W obrębie gatunku Cannabis sativa istnieje ogromna zmienność fenotypowa. Tradycyjnie wyróżnia się typy określane jako sativa, indica oraz różnego rodzaju hybrydy, choć w sensie botanicznym to uproszczenie. Odmiany o przewadze cech typu sativa często rosną wyższe, mają dłuższy okres kwitnienia i w sprzyjających warunkach mogą dawać duży plon biomasy, ale wymagają więcej czasu i stabilnego klimatu. Z kolei odmiany o cechach typu indica są zwykle niższe, bardziej zwarte i szybciej kończą cykl kwitnienia, co może oznaczać nieco mniejszy jednorazowy plon, ale większą przewidywalność produkcji. Dodatkowo hodowcy selekcjonują rośliny pod kątem konkretnych cech: masy kwiatów, odporności na choroby, struktury rośliny czy zawartości określonych związków chemicznych. To sprawia, że różnice w plonie między dwiema odmianami mogą być bardzo wyraźne, nawet przy identycznych warunkach uprawy.

[Blade]

Z perspektywy analitycznej warto spojrzeć na to jeszcze szerzej. Plon można rozumieć jako suchą masę kwiatostanów, całkowitą biomasę rośliny albo jako ilość konkretnego związku chemicznego w przeliczeniu na powierzchnię uprawy. Na przykład odmiana może dawać średni plon wagowy, ale jednocześnie bardzo wysoką koncentrację określonych kannabinoidów, co z ekonomicznego punktu widzenia czyni ją bardziej opłacalną.
Istotny jest też czas trwania cyklu. Odmiany o krótkim okresie kwitnienia pozwalają na szybszy obrót produkcji. W warunkach kontrolowanych, takich jak szklarnie czy uprawy indoor, można w ciągu roku uzyskać kilka cykli. W takim przypadku nawet jeśli pojedynczy plon jest nieco mniejszy, całkowita roczna wydajność może być wyższa niż w przypadku odmiany długo kwitnącej.

[Czerwony]

Czyli można powiedzieć, że potencjał genetyczny to jedno, ale realizacja tego potencjału zależy od środowiska? Czy są jakieś konkretne czynniki, które najbardziej wpływają na różnice w plonach?

[Student]

Zdecydowanie tak. Światło jest jednym z kluczowych czynników – zarówno jego intensywność, jak i długość dnia wpływają na wzrost i kwitnienie. Temperatura i wilgotność powietrza również odgrywają ogromną rolę, podobnie jak jakość gleby lub podłoża w systemach bezglebowych. Niedobory składników pokarmowych, stres wodny czy ataki patogenów mogą znacząco obniżyć plon, niezależnie od genetyki. Warto też wspomnieć o technikach prowadzenia roślin, przycinaniu, formowaniu czy kontroli zagęszczenia nasadzeń. Odpowiednie zarządzanie strukturą rośliny może zwiększyć efektywność wykorzystania światła, a tym samym poprawić wydajność. Z ekonomicznego punktu widzenia różnice w plonach między odmianami przekładają się bezpośrednio na koszty produkcji i opłacalność. Odmiana bardziej odporna na choroby może dawać nieco mniejszy plon, ale generować niższe koszty ochrony roślin. Inna może wymagać precyzyjnych warunków klimatycznych, co podnosi koszty energii, ale rekompensuje to wyższą jakością surowca. Dlatego w praktyce wybór odmiany to kompromis między maksymalnym potencjałem plonowania a stabilnością, przewidywalnością i kosztami produkcji. Nie ma jednej „najwydajniejszej” odmiany w każdych warunkach – wszystko zależy od celu uprawy, technologii i lokalnych uwarunkowań.